Η νέα Στρατηγική της ΕΕ για τον βιώσιμο τουρισμό

Στις 4 Νοεμβρίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τη νέα «Στρατηγική της ΕΕ για τον βιώσιμο τουρισμό» [COM(2026) 777 final], με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας του τουριστικού τομέα. Η Στρατηγική δίνει ιδιαίτερη έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 99% των τουριστικών επιχειρήσεων στην ΕΕ.

Η Επιτροπή αναγνωρίζει ρητά τον ρόλο των χρηματοδοτικών μέσων στην κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων, με συμμετοχή των τοπικών τραπεζών που γνωρίζουν τις ανάγκες των τουριστικών ΜΜΕ. Προβλέπει επίσης υποστήριξη των κρατών μελών και των περιφερειών για την προετοιμασία επενδυτικών έργων και την αποτελεσματική χρήση χρηματοδοτικών μέσων υπέρ των ΜΜΕ (ενότητα 4.1). Ως προς την υφιστάμενη στήριξη, η Επιτροπή εκτιμά ότι, έως το τέλος της περιόδου προγραμματισμού 2021–2027, ο κλάδος θα έχει ωφεληθεί από ενωσιακή χρηματοδότηση περίπου 18 δισ. ευρώ, κυρίως μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και της πολιτικής συνοχής.

Για την περίοδο 2028–2034, στο πλαίσιο του προτεινόμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου, η Στρατηγική παραπέμπει στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, σε χρηματοδοτικά μέσα όπως το InvestEU και στον ρόλο του Ομίλου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ), συμπεριλαμβανομένου του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων, καθώς και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης. Αναφέρεται ακόμη στα εθνικά και περιφερειακά σχέδια εταιρικής σχέσης και στο Interreg. Η έκταση και η διαθεσιμότητα της μελλοντικής στήριξης εξαρτώνται από την έκβαση των διαπραγματεύσεων για το νέο Πλαίσιο (ενότητα 4.1, υποσημείωση 102).

Το συνοδευτικό έγγραφο εργασίας της Επιτροπής [SWD(2026) 777 final] εξειδικεύει τη δυνατότητα στήριξης τουριστικών επενδύσεων από τον Όμιλο ΕΤΕπ, κυρίως μέσω χρηματοπιστωτικών διαμεσολαβητών, στους οποίους περιλαμβάνονται οι εμπορικές τράπεζες. Αναφέρει δάνεια, εγγυήσεις, επιμερισμό κινδύνου, τιτλοποιήσεις και χρηματοδότηση με ίδια κεφάλαια. Οι επιμέρους αποφάσεις χρηματοδότησης υπόκεινται στα κριτήρια επιλεξιμότητας του Ομίλου και στις πιστοδοτικές διαδικασίες του διαμεσολαβητή (σ. 68–69).

Ενδεικτικά, οι επενδύσεις μπορούν να αφορούν ανακαίνιση και εκσυγχρονισμό τουριστικών εγκαταστάσεων, βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και της αποδοτικότητας χρήσης νερού, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, ψηφιακές λύσεις και βιώσιμη κινητικότητα. Προβλέπεται επίσης δυνατότητα συμβουλευτικής υποστήριξης για την προετοιμασία χρηματοδοτήσιμων έργων, υπό τους όρους της εκάστοτε εντολής.

Η Επιτροπή προωθεί, επιπλέον, καλύτερη κατανομή των τουριστικών ροών μεταξύ προορισμών και εποχών, με στόχο τη μείωση της πίεσης στις τοπικές υποδομές και στους φυσικούς πόρους. Προγραμματίζει ευρωπαϊκό πρότυπο διαχείρισης τουρισμού, πρόταση σύστασης του Συμβουλίου και εργαλειοθήκη για τον ισόρροπο τουρισμό, καθώς και δίκτυο συντονισμού για την αντιμετώπιση κρίσεων.

Τέλος, προβλέπονται Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Τουρισμού, κοινός ευρωπαϊκός χώρος δεδομένων για τον τουρισμό και Ευρωπαϊκή Ακαδημία Τουρισμού, ενώ νέα Ευρωπαϊκή Συμμαχία Τουρισμού θα συντονίζει τη συνεργασία δημόσιων αρχών, επιχειρήσεων και λοιπών ενδιαφερομένων.

Η Στρατηγική της ΕΕ για τον βιώσιμο τουρισμό

Το συνοδευτικό έγγραφο εργασίας της Επιτροπής

Ερωτήσεις και Απαντήσεις σχετικά με την στρατηγική